Ngày 20/8/2019, khoa Cấp cứu – Trung tâm Sản Nhi (BVĐK Phú Thọ) đã tiếp nhận trường hợp bé Nguyễn G.B. (37 tháng, trú tại Tp. Việt Trì) vào viện trong tình trạng bé rất hốt hoảng, buồn nôn, nôn khan.

• Cảnh báo: Dịch sốt xuất huyết bắt đầu bùng phát gia tăng tại Hà Nội
• Cô gái trẻ bị hỏng thận vĩnh viễn chỉ vì sử dụng thuốc giảm cân không rõ nguồn gốc
• Cập nhật: Đã đình chỉ công tác hai nhân viên y tế vụ khoan nhầm cẳng chân cho bệnh nhân gãy đốt sống ngực!

Sau khi chụp Xquang cho thấy hình ảnh 1 dị vật là 1 đồng xu mắc ở 1/3 phần phần trên của thực quản. Vì thế các bác sĩ đã tiến hành nội soi can thiệp để gắp dị vật ra khỏi cơ thể. Theo như chia sẻ của người nhà bệnh nhân thì 2 anh em bé B đã tự chơi đồ chơi mà không có bố mẹ giám sát vì. Bỗng nghe cháu khóc thét lên mà không rõ nguyên nhân đồng thời tỏ ra rất hốt hoảng. Em của B nói bệnh nhân có cho thứ gì vào miệng nên gia đình vội vàng đưa đi khám.

Theo Thạc sĩ bác sĩ Nguyễn Đức Long – Trưởng khoa Cấp cứu – Trung tâm Sản Nhi, hóc dị vật đường thở, đường ăn là một tai nạn sinh hoạt có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, đặc biệt là ở trẻ em. Tỉ lệ tử vong do hóc dị vật đặc biệt cao ở trẻ em dưới 6 tuổi.

Cách sơ cứu khi hóc dị vật.

Biến chứng gây tử vong chủ yếu là do:

• Ngạt thở cấp với dị vật đường thở
• Nhiễm trùng nặng đối với dị vật đường ăn.

Có rất nhiều nguyên nhân gây ra hóc dị vật ở trẻ em thế nhưng lý do thường là do các vật dụng, đồ chơi hay thức ăn có hình tròn, bầu dục có kích thước nhỏ như: thạch rau câu, hạt hồng xiêm, hạt nhãn, hạt na, lạc… đồ chơi như đồng xu, lego và trẻ thường trong tình trang vừa ăn vừa chơi cũng dễ gây ra hóc dị vật đường ăn.

Dấu hiệu nhận biết trẻ bị hóc dị vật:

• Trẻ ho
• Sặc sụa
• Thở hổn hển hoặc kêu không thành tiếng
• Không thở được
• Lịm dầ
• Mắt trợn ngược
• Môi tái rồi tím dần…

Cấp cứu đúng cách là bước quan trọng quyết định thành công trong việc cứu trẻ bị hóc dị vật.

Biện pháp vỗ lưng và ép ngực: Áp dụng đối với trẻ nhỏ dưới 1 tuổi.

Biện pháp vỗ lưng: Người sơ cứu ngồi hoặc đứng sau đó đưa chân ra phía trước đồng thời đặt trẻ nằm sấp dọc theo mặt trước cẳng tay của người sơ cứu trong tư thế cổ ngửa, đầu thấp rồi vỗ 5 lần (lực vừa phải) vào lưng của trẻ ở vị trí giữa hai xương bả vai. Nếu dị vật chưa thoát ra thì lập tức dùng biện pháp ép ngực.

Biện pháp ép ngực: Lật trẻ nằm ngửa dọc theo cẳng tay trong tư thế cổ ngửa, đầu thấp, dùng 2 ngón trỏ và giữa của bàn tay kia ấn vào điểm giao nhau giữa xương ức và đường nối hai núm vú 5 lần (lực ấn vừa phải). Nên làm luân phiên 2 biện pháp vỗ lưng và ép ngực cho đến khi dị vật đường thở được tống ra ngoài.

Biện pháp vỗ lưng và ép bụng: Áp dụng đối với trẻ từ 1 đến 8 tuổi.

Biện pháp vỗ lưng: Người sơ cứu quỳ, cho trẻ đứng, cúi đầu thấp, miệng há ra. Người sơ cứu quỳ một bên trẻ, 1 tay đỡ ngực, 1 tay vỗ 5 lần vào lưng trẻ ở vị trí giữa hai xương bả vai, nếu dị vật chưa ra thì phối hợp dùng biện pháp ép bụng.

Biện pháp ép bụng: Cho trẻ đứng, đầu cúi thấp, miệng há ra. Người sơ cứu quỳ ở phía sau trẻ, vòng 2 tay về phía trước bụng của trẻ, 1 tay người sơ cứu nắm lại như nắm đấm đặt vào vị trí điểm giữa rốn và mũi ức, bàn tay còn lại nắm bọc ra ngoài bàn tay kia cho chặt lại. Sau đó ép bụng đột ngột 5 lần. Nếu dị vật đường thở chưa được tống ra ngoài, cần làm xen kẽ hai biện pháp cho đến khi dị vật được tống ra ngoài.

Bác sĩ Long cũng chia sẻ thêm ngoài việc trang bị cho mình những cách thức cơ bản để có thể xử trí cho trẻ khi bị học dị vật thì tất cả phụ huynh nên trang bị kiến thức cho mình để tránh gặp phải tình trạng này.

• Cần cẩn thận khi ăn những đồ ăn có nguy cơ (hoa quả có hạt)
• Không cho trẻ chơi những đồ chơi chi tiết nhỏ có thể gây hóc (nên cho trẻ chơi đồ chơi theo độ tuổi phù hợp)
• Không vừa cho trẻ ăn vừa chơi, cười đùa tránh gây hóc.