Doxycycline được biết đến với công dụng tiêu mụn nhanh chóng. Vậy cách sử dụng như thế nào để hiệu quả mà không lo tác dụng phụ. Mọi người hãy tìm hiểu thông tin quan trọng trong bài viết dưới đây.

>>> Những loại thuốc trị mụn tốt nhất giúp da sáng mịn nhanh 

Doxycycline dùng để điều trị mụn nhọt và nhiều loại bệnh khác

Chỉ định doxycycline với những trường hợp nào?

Vì thuộc nhóm kháng sinh nên có thể dùng trị mụn. Ngoài ra, thuốc Doxycycline còn được tìm thấy có hiệu quả lâm sàng trong điều trị nhiều loại bệnh nhiễm trùng do các chủng vi khuẩn Gram dương, Gram âm nhạy cảm và một số vi sinh vật khác.

• Nhiễm trùng đường hô hấp: Viêm phổi, viêm xoang và nhiễm trùng đường hô hấp dưới khác do các chủng Streptococcuspneumoniae nhạy cảm, Haemophilusenzae, Klebsiella pneumoniae trị viêm phế quản mãn tính, viêm xoang.
• Nhiễm trùng đường tiết niệu: Nhiễm trùng do các chủng Klebsiella, loài Enterobacter nhạy cảm, Escherichia coli, Streptococcus faecalis và các sinh vật khác.
• Bệnh lây truyền qua đường tình dục: Nhiễm trùng do Chlamydia bao gồm nhiễm trùng niệu đạo, nội tiết hoặc trực tràng không biến chứng.
• Doxycycline cũng được chỉ định trong chancroid, u hạt inguinale và lymphogranuloma venereum và là một loại thuốc thay thế trong điều trị bệnh lậu và giang mai.
• Nhiễm trùng mắt: Thuốc này được chỉ định trong điều trị bệnh mắt hột.
• Nhiễm Rickettsia
• Nhiễm trùng khác: Bệnh sốt phát ban, tiêu chảy,…

Cách dùng thuốc doxycycline như thế nào cho đúng?

Các viên nang nên được nuốt với nhiều chất lỏng ở tư thế đứng vào ban đêm, trước khi đi ngủ để giảm khả năng kích thích và loét thực quản.

Nếu dễ bị kích thích dạ dày, nên dùng cùng với thức ăn hoặc sữa. Các nghiên cứu chỉ ra rằng sự hấp thu của thuốc không bị ảnh hưởng đáng kể bởi việc ăn đồng thời thức ăn hay sữa.

Liều dùng thuốc Doxycycline thông thường trong điều trị nhiễm trùng cấp tính ở người lớn và trẻ em từ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi là 200mg vào ngày đầu tiên (dưới dạng một liều hoặc chia liều) sau đó dùng liều duy trì 100mg/ ngày nếu nặng hơn thì nên dùng 200mg mỗi ngày trong suốt thời gian điều trị.

Vượt quá liều lượng khuyến cáo có thể dẫn đến tăng tỷ lệ tác dụng phụ nghiêm trọng. Nên dùng tiếp ít nhất sau 2 – 3 ngày khi các triệu chứng đã giảm. Khi sử dụng trong nhiễm trùng liên cầu khuẩn, nên tiếp tục điều trị trong 10 ngày để ngăn ngừa sự phát triển của sốt thấp khớp hoặc viêm cầu thận.

Khuyến cáo liều dùng trong nhiễm trùng cụ thể:

• Mụn bọc: 50mg mỗi ngày với thức ăn hoặc nước lọc trong 6 đến 12 tuần.
• Bệnh lây truyền qua đường tình dục: 100mg hai lần mỗi ngày trong 7 ngày.
• Bệnh giang mai nguyên phát và thứ phát: 300mg mỗi ngày chia thành  2 – 3 liều mỗi ngày, ít nhất 10 ngày.
• Sốt do ve đốt: Một liều duy nhất 100mg hoặc 200mg tùy theo mức độ nghiêm trọng.
• Điều trị sốt rét falciparum kháng chloroquine: 200mg mỗi ngày trong ít nhất 7 ngày.
• Dự phòng sốt rét: 100mg mỗi ngày ở người lớn và trẻ em trên 12 tuổi; có thể bắt đầu 1-2 ngày trước khi di chuyển đến vùng thường xuyên có dịch.
• Để phòng ngừa bệnh sốt phát ban: 200mg một liều duy nhất.
• Để phòng ngừa bệnh tiêu chảy ở người lớn: 200mg vào ngày đầu tiên sau đó là 100mg mỗi ngày.
• Để phòng ngừa bệnh leptospirosis: 200mg mỗi tuần một lần trong suốt thời gian lưu trú và 200mg khi hoàn thành chuyến đi. D
• Trẻ em từ 8 tuổi đến dưới 12 tuổi: Việc sử dụng doxycycline để điều trị nhiễm trùng cấp tính ở trẻ em từ 8 tuổi đến dưới 12 tuổi nên được biện minh cẩn thận trong các tình huống không có thuốc khác, không có hiệu quả hoặc chống chỉ định. Trong trường hợp như vậy, liều điều trị nhiễm trùng cấp tính là:
• Đối với trẻ em dưới 45 kg: Liều ban đầu: 4,4 mg / kg (chia liều đơn hoặc 2 lần) với liều duy trì: 2,2 mg / kg (dùng một lần hoặc 2 lần ch. Nếu nặng hơn thì nên dùng tới 4,4 mg / kg trong suốt quá trình điều trị.
• Đối với trẻ em trên 45 kg : nên dùng liều cho người lớn.
• Trẻ em từ sơ sinh đến dưới 8 tuổi:  không nên được sử dụng ở trẻ em dưới 8 tuổi do nguy cơ đổi màu răng.
• Bệnh nhân cao tuổi: dùng liều cho người lớn.
• Suy thận: Các nghiên cứu cho đến nay đã chỉ ra rằng sử dụng thuốc này với liều khuyến cáo thông thường không dẫn đến tích lũy quá nhiều kháng sinh ở bệnh nhân suy thận.

Chống chỉ định dùng thuốc Doxycycline:

• Quá mẫn cảm với hoạt chất, bất kỳ tetracycline hoặc bất kỳ tá dược nào được liệt kê trong thành phần thuốc
• Mang thai: Doxycycline chống chỉ định trong thai kỳ. Dường như các rủi ro chủ yếu là do ảnh hưởng đến sự phát triển của răng và xương.
• Bà mẹ cho con bú: Thuốc được bài tiết vào sữa và do đó chống chỉ định ở bà mẹ cho con bú.
• Không dung nạp Sucrose: Bệnh nhân mắc các vấn đề di truyền hiếm gặp về không dung nạp fructose, kém hấp thu glucose galactose hoặc thiếu sucrose-isomaltase không nên dùng thuốc này.

Hộp ngoài Doxycycline có loại màu xanh nhạt hơn

Tác dụng không mong muốn

Các tác dụng phụ của thuốc Doxycycline sau đây đã được quan sát thấy ở những bệnh nhân dùng thuốc này.

• Phản ứng quá mẫn, bao gồm sốc phản vệ, phản vệ, ban xuất huyết, hạ huyết áp, viêm màng ngoài tim, phù angioneurotic, làm nặng thêm bệnh lupus ban đỏ, khó thở
• Nhiễm trùng: Như với tất cả các loại thuốc kháng sinh, sự phát triển quá mức của các sinh vật không nhạy cảm có thể gây ra bệnh nấm candida, viêm lưỡi, viêm ruột do tụ cầu, viêm đại tràng giả mạc.
• Rối loạn hệ thống máu và bạch huyết
• Thiếu máu, tan máu, giảm tiểu cầu, giảm bạch cầu, por porria và tăng bạch cầu,…
• Rối loạn hệ thống miễn dịch
• Rối loạn nội tiết
• Rối loạn hệ thần kinh: Đau đầu, mờ mắt, nhìn kém và mất thị lực vĩnh viễn.
• Rối loạn tai và mê cung
• Ù tai
• Rối loạn tiêu hóa: đau bụng, viêm miệng, chán ăn, buồn nôn, nôn, tiêu chảy, khó tiêu và khó nuốt.
• Viêm thực quản và loét thực quản
• Răng đổi màu
• Đen lưỡi
• Rối loạn gan mật
• Đã có những báo cáo về nhiễm độc gan gây viêm gan, vàng da, suy gan và viêm tụy.
• Rối loạn da và mô dưới da: Phát ban bao gồm phát ban dát sần và hồng ban, viêm da tróc vảy, đa hồng cầu, hội chứng Stevens-Johnson và hoại tử biểu bì độc hại.
• Rối loạn cơ xương và mô liên kết
• Đau khớp và đau cơ
• Rối loạn hệ thống tiết niệu và thận
• Tăng urê máu
• Hệ thống sinh sản và rối loạn vú
• Viêm âm đạo
• Rối loạn tâm thần

Cảnh báo và biện pháp phòng ngừa khi sử dụng

Ngoài vấn đề bảo quản thuốc Doxycycline để đảm bảo không bị biến chất cần lưu ý đến tương tác với các sản phẩm thuốc khác:

• Đã có báo cáo về thời gian prothrombin kéo dài ở những bệnh nhân dùng warfarin và doxycycline.
• Tetracyclines ức chế hoạt động prothrombin huyết tương và giảm liều thuốc chống đông máu.
• Vì thuốc ức chế vi khuẩn có thể can thiệp vào hành động diệt khuẩn của penicillin, nên tránh dùng kết hợp với penicillin.
• Sự hấp thu của thuốc này có thể bị suy yếu do các thuốc kháng axit dùng có chứa đồng thời nhôm, canxi, magiê hoặc các loại thuốc khác có chứa các cation này; kẽm uống, muối sắt hoặc các chế phẩm bismuth.
• Phenobarbital, carbamazepine, primidone và phenytoin có thể làm tăng chuyển hóa doxycycline.
• Rượu có thể làm giảm thời gian bán hủy của thuốc này.
• Việc sử dụng đồng thời tetracycline và methoxyflurane đã được báo cáo dẫn đến độc tính trên thận gây tử vong.
• Thuốc này có thể làm tăng nồng độ trong huyết tương của ciclosporin.
• Các loại thuốc gây ra các men gan như rifampicin có thể đẩy nhanh quá trình phân hủy thuốc này, do đó làm giảm thời gian bán hủy của nó.
• Có khả năng tăng nguy cơ huyết áp nội sọ lành tính khi dùng đồng thời với retinoids.
• Kháng sinh làm bất hoạt vắc-xin thương hàn. Tránh tiêm vắc-xin trong khi điều trị bằng thuốc này.
• Ergotamine và methysergide; Có nguy cơ mắc bệnh ergotism nếu dùng cùng lúc.
• Quinapril chứa magiê carbonate , Cao lanh và sucralfate có thể làm giảm sự hấp thu của thuốc này.
• Một vài trường hợp mang thai hoặc chảy máu đột ngột đã được quy cho việc sử dụng đồng thời kháng sinh tetracycline với thuốc tránh thai.
• Ảnh hưởng đến khả năng lái xe và sử dụng máy móc

Để tránh xảy ra phản ứng tương tác thuốc Doxycycline, mọi người cần liệt kê danh sách những loại thuốc đang hoặc mới dùng trong thời gian gần đây cho bác sĩ, kể cả thuốc kê đơn, không kê đơn hay những thực phẩm chức năng có nguồn gốc từ tự nhiên mà bạn nghĩ an toàn.

Tác dụng của doxycycline đối với khả năng lái xe hoặc vận hành máy móc hạng nặng chưa được nghiên cứu. Không có bằng chứng nào cho thấy nó có thể ảnh hưởng đến những trường hợp này. Những thông tin trên cũng chỉ để tham khảo, không phải để khuyên mọi người nên làm theo.

Cao đẳng Y Phạm Ngọc Thạch tổng hợp